15 – 17 December Women + Craft + Poetry

Artists Weekend: Women + Craft + Poetry

Fri 15 Dec – Sun 17 Dec 2017

You are cordially invited to our second Artists Weekend: a weekend full of artist talks, presentations, conversations and poetry readings, from Friday December 15 till Sunday December 17 in Castrum Peregrini. The Artists Weekend is part of our 2017 year programme The Female Perspective, curated by Nina Folkersma. This programme focuses on issues around female identity, feminism and gender, both in relation to the historical context of Castrum Peregrini and its founder Gisèle, and to current events.

The 2nd Artist Weekend is devoted to Women + Craft + Poetry. Guests of honor are two of our artists-in-residence, Aimée Zito Lema and Renée Turner. At their invitation, and in dialogue with curator Nina Folkersma, various artists, curators, writers, weavers and poets are invited to present their work and ideas.



Friday, Dec 15   20:00 – 22:00

Introduction Nina Folkersma

Lecture Christel Vesters – Some notes on women, labour and textile craft

Triggered by two unrelated news items about textiles, writer and curator Christel Vesters embarks on an expedition, looking for a common thread that may connect the two. Her explorations touch upon particular events and ideas in the history of textile production, utopian socialism, the Arts & Crafts Movement and the women’s movement, juxtaposing some key moments in those histories with examples from contemporary artist practices.


Saturday, Dec 16     14:00 – 18:00

Conversations + presentations

Renée Turner, Joke Haverkorn van Rijsewijk and Kate Briggs 

Narrative and weaving are often associated with each other through the metaphors we use. Join us for a day of presentations and discussions that look at weaving as a hands-on craft and its relation to the act of writing. Renée Turner will talk about her research project The Warp and Weft of Memory and have a conversation with Joke Haverkorn van Rijsewijk about her work at the weaving studio De Uil (The Owl), where she made monumental tapestries for Gisèle and other artists. On view will be some of the images from De Uil and a few of the woven artefacts from Gisèle’s collection. Kate Briggs, author of the recently published book This Little Art, will be drawing analogies between weaving and the processes of writing, translating and storytelling.

Drinks + Fingerfood by Mina Abouzahra

Entrance fee: 5 euro (incl. drinks & snacks)

Make sure you have a seat reserved and RSVP: productie@castrumperegrini.nl


Sunday, Dec 17    14:00- 18:00

Readings + conversations

Aimée Zito Lema, Becket Mingwen, Iva Supic Jankovic and School der Poëzie

This afternoon Aimée Zito Lema will introduce her residency project and research on friendship as a form of resistance. Thinking of the house (of Gisèle) as the most intimate and private form of an archive, connected to daily life experiences, she will read one of the transcripts of her conversations on friendship. Visual artist Becket Mingwen will read and analyse one of his latest poems, that speaks of friendship and war. Artist Iva Supic Jankovic will do a singing/reading performance of her own texts. The afternoon will end with poetry readings by teenage students from the School of Poetry, presenting the outcomes of their poetry workshop.

Drinks + Fingerfood by Mina Abouzahra

Entrance fee: 5 euro (incl. drinks & snacks)

Make sure you have a seat reserved and RSVP: productie@castrumperegrini.nl



Mina Abouzahra studied at the Wood and Furniture School in Amsterdam. She has a passion for wood, textiles, copper and marble. A red thread in her life is the combination of different cultures. With the same attitude, Mina was active in the world of food; she wrote recipes, developed food concepts, organized pop-up restaurants and produced with Merijn Tol (Arabia) the cookbook Proef! Orange blossom, the new Moroccan cuisine. The designs of Abouzahra are surprising and colorful, and inspired by a continuous search for new combinations of materials, shapes and production methods. Mina Abouzahra travels every few months to Morocco for inspiration and to search for old, rare and beautiful things she can import, both for her shop and for clients directly.

Kate Briggs is the translator of two volumes of Roland Barthes’s lecture and seminar notes at the Collège de France: The Preparation of the Novel and How to Live Together, both published by Columbia University Press. This Little Art, a long narrative essay on the practice of translation, was published by Fitzcarraldo Editions in September 2017. She teaches on the MFA in Fine Art at the Piet Zwart Institute Rotterdam.

Joke Haverkorn van Rijsewijk is a weaver and writer. With Nenne Koch in 1956, she founded the weaving studio De Uil in Amsterdam. Their first commission was for a tapestry by Gisèle van Waterschoot van der Gracht for the SS Statendam, and later four more tapestries for the clubroom of the S.S. Rotterdam. Haverkorn van Rijsewijk has recently written an essay, ‘Living and Love in Image’ (Leven en liefde verbeeld), reflecting on a tapestry she made based on an image by the German Expressionist August Macke.

Becket Mingwen received his MFA from the University of Southern California in 2014, and was recently a resident at the Rijksakademie van Beeldende Kunsten in Amsterdam, NL. Recent exhibitions include  “n <o> <o> n” at One Gee in Fog, Geneva; “From Concrete to Liquid to Spoken Words to the World” at Centre d’Art Contemporain Genève. His book on Chris Kraus’ 1996 “Chance Event” is forthcoming from Athénée Press.

School der Poëzie, School of Poetry, offers lessons to children and young people to get them acquainted with poetry, writing and performing their own poems. Tailor-made programs and lessons for schools and institutions. The ‘School der Poëzie’ derives its name from the collection of poet Herman Gorter (1897) and a famous poem by Lucebert (1952). http://www.schoolderpoezie.nl

Iva Supic Jankovic, visual artist (born in Croatia), studied at the Gerrit Rietveld Academie and received a Master degree in Artistic Research from the Royal Academy, The Hague. She produces long term collaborative and trans-diciplinary projects that challenge an question the borders of visual art. More info: http://www.zoldermuseum.com/wordpress/

Renée Turner is an artist, writer and Research Lecturer at the Willem de Kooning Academy. Currently as an artist in residence at Castrum Peregrini, Turner is working on a two-year research project ‘The Warp and Weft of Memory’. Funded by the Mondriaan Funds, her research will result in public lectures, an exhibition and an online narrative, which combines images from Castrum Peregrini’s archive, artefacts from Gisèle’s closet and Turner’s own reflections on memory and objects of heritage.

Christel Vesters studied Art History and Curating in Amsterdam, New York and London. She is a writer and curator, and currently works on a two-year research project Touch/Trace – researching histories through textiles, which unravels the intricate connections between textile, history and society from a contemporary art perspective.

Aimée Zito Lema, visual artist (born in Amsterdam, 1982, grew up in Buenos Aires) studied at the University of the Arts, Buenos Aires, the Gerrit Rietveld Academy, Amsterdam, and was a resident at the Rijksakademie Amsterdam in 2015-2016. Currently an artist in residence at Castrum Peregrini, she is working on a research project about friendship as a form of resistance.


Art As Resistance, afl 2 Taking the oil out of the arts

Art As Resistance, #2

Taking the oil out of the arts

Tuesday 28 November 2017, 20 hrs

location: Framer Framed    IJpromenade 2  1013 KT Amsterdam

Reservations / Tickets

Fossil Free Culture NL - Drop the Shell, 2017. Credit: Laura Ponchel

Fossil Free Culture NL – Drop the Shell, 2017. Credit: Laura Ponchel

Framer FramedHumanity in Action Nederland and Castrum Peregrini present a three part symposium series, ‘Art as Resistance’. For the second symposium in the series, ‘Taking the oil out of the arts’, we are zooming in on the ethics of cultural institutions taking on financial sponsorships by fossil fuel companies. How do corporate companies benefit from this ‘greenwashing’? To what extent should their cultural beneficiaries be held responsibie? And what are the impacts of ‘artistic activism’ to address this issue?

Art as Resistance #2 will take place at Framer Framed and features presentations and a workshop by BP or not BP? and Fossil Free Culture NL.  In their presentations, BP or Not BP and Fossil Free Culture NL introduce participants to the topic and present examples of how they create impact through artistic interventions.  The presentations are followed by a workshop Artistic Activism, with both organisations giving practical guidelines on how to generate effective and affective experiences that lead to measurable social change. After the workshop participants will have a better sense of the framework in which the Fossil Free Culture movement work. They will learn to implement artistic tactics to a larger campaigning strategy.

BP or not BP? (a clever play on ‘to be or not to be’ from Shakespeare’s Hamlet) are a national network of ‘actor-vists’ in the UK, performing disobedient theatre in many different oil-sponsored spaces. They are part of the Art Not Oil coalition – a group that protests against museums accepting sponsorship from major oil corporations, which they say is a form of ‘greenwashing’. Read more: https://bp-or-not-bp.org/about/

Fossil Free Culture NL are a network of artists, activists and scholars at the intersection of cultural work and climate politics. They are campaigning to expose and confront the influence of the fossil fuel industry on cultural institutions in the Netherlands. Recent protests include the May & September 2017 impromptu #droptheshell and #spoiledlandscapes protest-performances at the Van Gogh Museum, demonstrating the museum’s ties to oil giant Shell. Several protestors were arrested. Read more: http://fossilfreeculture.nl/

On the organisers: Framer Framed, Humanity in Action Nederland and Castrum Peregrini are organisations dealing with themes of collective memory and cultural identities. In three sessions, we team up to jointly explore the necessity for a change in how cultural institutions and producers should (re)present stories and relate critically to histories as well as to the financial structures they are part of.

Our first symposium, Art as Resistance #1, took place at Castrum Peregrini and dealt with the topic of involving communities in activism and the local relevance of a place.

Read more and see:  https://framerframed.nl/en/projecten/art-as-resistance-1/


NIETS IS OOIT AF – over herinneringsculturen


“Mijn babykleertjes werden gemaakt van de aan elkaar genaaide stukjes boeklinnen.”

Tentoonstelling & programma over Indische herinneringsculturen

Zondag 24 september 2017, 16 uur

Met: Merapi Obermayer, Esther Captain, Edy Seriese, Het Geluid Maastricht en Erik Somers

Merapi Obermayer

Merapi Obermayer

Baby kleertjes gemaakt van linnen boekomslagen tonen twee gezichten; die van de feitelijke geschiedenis en die van de herinneringsculturen, zoals weerspiegeld in het verhaal van de ouders van Merapi Obermayer, verteld in hun eigen woorden en vervolgens in die van hun dochter. De kleertjes zijn de onthutsend tastbare getuigenis van dit verleden.

Pas als volwassene ontvangt Merapi Obermayer de kleertjes die zij vanaf haar geboorte (1947) droeg in een leprakolonie op het eiland Java / Indonesië: ‘Er was aan alles gebrek. De bibliotheek bracht uitkomst. Van de boeken die er nog stonden weekten mijn ouders het linnen af. Mijn babykleertjes zijn gemaakt van de aan elkaar genaaide stukjes boeklinnen. De belangrijkste kleuren zijn oudroze, geel en oker, kleuren waar mijn moeder veel van hield. Ze passen bij het landschap van Indonesië̈’ Met het overdragen van die kleertjes aan Merapi, kwam ook het levensverhaal van haar ouders voor het eerst ter sprake. Een verhaal dat hoort bij de periode 1945 – 1950 als in Indonesië een dekolonisatieoorlog woedt, een periode die zowel in de Nederlandse en Indonesische geschiedenis tot heden niet of nauwelijks is onderzocht.

Het programma op zondag 24 september gaat over hoe objecten en verhalen, als ‘herinneraars’ behulpzaam zijn. Binnen elke generatie komen er ‘breuken in het levensverhaal‘ voor die erom vragen weer verbonden te worden zodat de wonden van traumatische belevenissen geheeld kunnen worden.

De sprekers laten zowel de historische- als de creatieve kant van herinneringsculturen aan bod komen:

Merapi Obermayer, dichter en beeldend kunstenaar: ‘je eigen taal is de taal die je het minste spreekt.’ Zij noemt haar werk: ‘Fragmenten die voorbijgaan. Dat is wat we zijn.’

Esther Captain, historicus hoofd kenniscentrum HvA en onderzoeker bij het programma ‘Dekolonisatie, geweld en oorlog in Indonesië 1945-1950’

Edy Seriese, literatuurwetenschapper en directeur Indisch Wetenschappelijk Instituut

Het Geluid Maastricht, muziek theater gezelschap van Gable en Romy Roelofsen

Erik Somers, cultuurhistoricus werkzaam bij het NIOD, publiceerde o.a. “De Oorlog in het Museum. Herinnering en Verbeelding”

‘Niets is ooit af’, bijdrage: Erik Somers:

‘Wanneer je een willekeurig schelpje van het strand wegneemt en je legt dat bij de juwelier in de etalage, op een roodfluwelen doekje met een spotje erboven, dan heeft, denk ik, iedereen de neiging uit te roepen: “wat een mooi schelpje ligt daar!” Andersom, wanneer je uit diezelfde juweliersetalage een ontzettend kostbaar edelsteentje wegneemt en op het strand gooit, dan ziet niemand het tussen de andere flonkerende steentjes en schelpen …’  Karel Kruijsen (grafisch ontwerper), geciteerd in: Karin Rietbroek, ‘Tentoonstellingsvormgeving tussen technologische en maatschappelijke verandering’, in: Donald Janssen e.a. (red.), Tentoonstellingsvormgeving (Eindhoven 2002), p. 8.

 Erfgoed is geen ding waar je een stolp overheen moet zetten en met je fikken af moet blijven. Het is iets uit het verleden dat je doorgeeft aan de volgende generaties. Bij dat doorgeven gaat het niet zozeer om het bewaarde object, maar veel meer om het verhaal erachter.’  Patrick Timmermans, directeur Erfgoed Brabant (mest Magazine, nr. 2, juni 2013).

Het beeld dat wij van het verleden hebben wordt gevormd door de herinneringen die we hebben, die we overgedragen krijgen, en die we vervolgens interpreteren. Individuele herinneringen, die sterk subjectief zijn en ingekleurd worden. Zij worden beïnvloed door onze omgeving, door invloeden van buitenaf en door allerlei ervaringen nadien. Zij bepalen voor een belangrijk deel wie we zijn. Zij vormen onze persoonlijke identiteit.

Als persoonlijke ervaringen en herinneringen onderdeel worden van een groep en gedeeld worden door anderen, dan ontwikkelt zich een proces van een gedeeld verleden; van een sociale herinneringen. Herinneringen die overgedragen worden van generaties op generaties. Het maakt bijvoorbeeld dat wij vandaag de dag nog steeds levende herinneringen hebben aan de oorlogsjaren: de Duitse bezetting van Nederland, de vervolging, de terreur. En ook de oorlog in Indië: de Japanse bezetting van Indië, de bevrijding, de dekolonisatie die met geweld van verschillende kanten gepaard ging, de repatriëring en het opbouwen van een nieuw leven. Zo zijn er verschillende herinneringsgemeenschappen en herinneringsculturen ontstaan. De geschiedenis van de herinnering aan bijvoorbeeld de oorlog in Nederland en Indonesië is veelvormig en voortdurend aan veranderingen onderhevig. Het is een voortdurend proces van nieuwe inzichten en herinterpretatie. Daarom zijn we ook voortdurend bezig onze geschiedenis te herschrijven.

Het omgaan met de herinneringen aan het verleden speelt zich af in ons hoofd. Omdat deze bepalend zijn voor ons zijn, zoeken we naar ankerpunten om die herinneren levend te houden. Vooral ook door deze tastbaar te maken. (Uit geen enkele periode is zoveel verzameld als over de Tweede Wereldoorlog.)

Het tastbaar maken van het verleden gebeurt bij uitstek een historisch museum. Hier wordt verzameld wat we belangrijk vinden om te bewaren omdat het iets verteld over wie we zijn. Je kan dus zeggen dat in het museum – en in tentoonstellingen – een bijdrage wordt geleverd aan de samenhang in de gemeenschap.

Musea beperkten zich vroeger vooral tot het beheren van objecten en bezittingen en het overdragen hiervan van generatie op generatie. We noemen dat ook wel historisch erfgoed.

Tegenwoordig hebben we het over cultureel erfgoed. Dit verwijst naar een actuele betekenis; naar de waarde die aan objecten uit het verleden ontleend kan worden. Aan wat wij als samenleving belangrijk vinden om te bewaren, te beschermen en ook in de toekomst door te geven, wordt een actieve overdracht en betekenisgeving verbonden. Een betekenis die voor een bepaalde samenleving of groep bijdraagt aan, noem het identiteitsvorming van deze samenleving of groep. Een object uit het verleden krijgt dus óók een symboolwaarde.

Het belang zit dus niet alleen in de functie die het object had in het verleden, maar ook in de samenhang waarin het wordt getoond. Zo kan het heel goed zijn dat de oorspronkelijke waarde en betekenis heel anders zijn dan het gewicht dat er vervolgens, vanuit het perspectief van een erfgoedobject, bewust en actief aan wordt gegeven.

Objecten verheffen zich niet op eigen kracht tot erfgoed. Objecten worden erfgoed doordat mensen die dezelfde waarden delen er erfgoed van maken. Door er een generatie-overstijgende, symbolische betekenis aan toe te kennen en te besluiten er een symbool van hun relatie met het verleden van te maken. Kortom, objecten worden geen erfgoed omdat ze ons iets te vertellen hebben, maar omdat mensen iets met ze willen vertellen.

Het gaat om de verhalen die aan de objecten gekoppeld zijn. Die worden door betrokkenen verteld. Dat kunnen overlevenden zijn die uit eigen ervaring vertellen, maar ook conservatoren, samenstellers van tentoonstellingen. Zij presenteren een eigentijdse interpretatie in een poging het verleden begrijpelijk te maken. Erfgoed is daarbij een bruikbaar instrument.

Erfgoed heeft dus te maken met interpretaties van het verleden en is onderhevig aan een proces van duiding en keuzes. Het is subjectief en veranderlijk, en heeft ook nog eens een actuele politieke, maatschappelijk en culturele functie. Erfgoed is een creatie van het hier en nu, gecreëerd, gevormd en beheerd als reactie op wensen en verlangens die vandaag de dag in de samenleving heersen.

Barbara Kirshenblatt (Museum Polin, Warschau en hoogleraar museum presentaties in New York) vindt dat musea bij uitstek dragers van erfgoed zijn geworden. Zij spreekt over erfgoed als een vorm van culturele productie: cultureel erfgoed is weliswaar gebaseerd op het verleden, maar brengt ook iets nieuws voort. Aan de tentoongestelde objecten worden vanuit het erfgoedbesef culturele waarden toegevoegd. Erfgoed is een proces van meta-culturele handelingen. Dat wat getoond wordt in een museum wordt verbonden met levende personen, hun kennis, hun handelingen, hun voorwerpen, hun sociale wereld, hun leefomgeving en hun herinneringen. Erfgoed veronderstelt een zelfbewuste selectie van wat waardevol geacht wordt, zo betoogt Kirschenblatt. Kortom, hoe er ook tegen erfgoed wordt aangekeken, het zegt vooral iets over hen die het creëren.

Belangrijk element verbonden aan objecten en de persoonlijke verhalen is dat deze vorm het publiek aanspreekt. Het is overtuigend. De bezoeker kan zich inleven: het roept emotie op. Ook, omdat het met authenticiteit en authenticiteits-beleving te maken heeft. Of, zoals cultuurfilosoof Walter Benjamin het noemt, Der Magie der Dinge. Het verleden wordt voorstelbaar en inleefbaar gemaakt door het tonen van authentieke voorwerpen. Daarbij wordt de betrokkenheid van bezoekers vergroot doordat het publiek in staat wordt gesteld zich te identificeren met individuele ervaringen en persoonlijke getuigenissen, waarbij de afstandelijke feitelijke geschiedenis wordt teruggebracht tot subjectieve herinneringen van individuen.
Die behoefte om het verleden tastbaar en inleefbaar te maken, verklaart ook de groeiende belangstelling om persoonlijke geschiedenissen in relatie te brengen met tastbare herinneringsplekken. (Castrum Peregrini!)

(Voorbeeld: Nieuwe inrichting Fries Museum (Fries Verzetsmuseum):

Zaal Ontmoetingen – en zaal Erfgoed. De gekozen objecten zijn verbonden aan een persoonlijke herkomst. De geëxposeerde objecten worden dus niet gekozen op historische waarde, maar juist op de geschiktheid bezoekers te kunnen raken. Het object roept een emotie op, de bezoeker kan zich inleven.

De museumcollectie dient als bron om op zoek te gaan naar verhalen achter het object. Het materieel erfgoed is een soort vehikel voor overdracht van dat verhaal. Het accent wordt gelegd op de reeks aan betekenisgevingen verbonden aan de authenticiteit van het museale object,. Pas als het verhaal verteld wordt, krijgt het object karakter en betekenis.

Belangrijk element. Door het verhaal komt het object tot leven, het spreekt het publiek aan.

Voor het publiek)

Het proces van tastbare objecten, waaraan verhalen zijn verbonden – verhalen die bepalend zijn voor de herinneringen en hoe we nu op het verleden terug kijken – vinden hun oorsprong in de puur individuele en persoonlijke beleving.

Wij zien dit alles terug in het werk van Merapi Obermayer. En als ik spreek bijvoorbeeld over de samenhang van een samenleving die in een museum wordt gepresenteerd, geldt dat bij uitstek ook voor in de creaties van Merapi. Haar werk komt voort uit een intense zoektocht: een innerlijke drang om te weten hoe situaties zijn ontstaan, om te willen weten waarom je bent wie je bent. Het komt voort uit een behoefte om te willen verklaren. Het zich willen verdiepen in het proces van herinneren.

Dit proces heeft zij vormgegeven door aan een voor haar betekenisvol historische object, een interpretatie van haar herinneringen, haar eigen ervaringen en de overgeleverde ervaringen te verbinden. Deze herinneringen te verklaren, maar vooral ook door er een artistieke, kunstzinnige vertaling aan toe te voegen. Dus wat Barbara Kirshenblatt zegt over erfgoed als een culturele productie, vat Merapi feitelijk ook nog eens heel letterlijk op. Op de overblijfselen van het verleden, en de uitgesproken en onuitgesproken herinneringen daaraan, creëert Merapi haar eigen werkelijkheid.

Herinneringen uit haar leven, haar jeugd, haar relatie tot Indië, de erfenissen van het verleden die op haar overgedragen zijn, haar familiegeschiedenis die haar naar Nederland bracht, het leggen van verbintenissen tussen haar Nederlandse en Indische geschiedenis: het komt op een bepaalde manier allemaal terug in haar werk.

Daarnaast verbindt zij haar beeldende werk met het schrijven: haar andere passie en gave. Die combinatie stelt haar in staat zoals zij het zelf noemt ‘haar eigen landschappen te creëren’. Zij zegt zelf: ‘Wie geen landschap heeft moet er zelf maar één samenstellen’. Schrijven is onderdeel van haar beeldende kunst.

Woorden, zinnen, taal: zij is er voortdurend mee bezig. Zij stellen haar in staat om haar emoties te verwoorden, maar vooral haar gedachtes en herinneringen te ordenen en tot nieuw inzichten te komen.

Zo betekenen de woorden ‘vrijheid’ en ‘bevrijding’ veel voor haar. Twee ogenschijnlijke nauw verwante begrippen, die inderdaad interactie oproepen, maar toch heel sterk een eigen dynamiek hebben en waar zij moeiteloos betekenissen als: uitsluiting, geborgenheid, loslaten, vervolging, geweld, onthechting en gedwongen afscheid aan weet te verbinden. Een dergelijke gedachtegang kan ze ook ontwikkelen als ze het heeft over, deels eigen bedachte begrippen als ‘inburgeren’, ‘uitburgeren’ en ‘ontburgeren’. En hierin zie je ook haar zoektocht om niet alleen in de kunst haar eigen weg te bewandelen, maar ook haar eigen taal te zoeken. Het bracht haar tot de uitspraak: ‘Je eigen taal is de taal die je het minste spreekt’.

En als je vraagt haar eigen werk kernachtig samen te vatten, dan zegt ze: “het zijn slechts fragmenten die voorbij gaan” . Daar voegen we vandaag aan toe: ‘Niets is ooit af’.

2017: The Female Perspective

Starting point of the 2017 programme is the artist and founder of Castrum Peregrini, Gisèle van Waterschoot van der Gracht (1912 – 2013). The life of Gisèle proves time and again to be a source of inspiration for artists, writers and intellectuals. Nevertheless, her female sex and more generally the female identity and sexuality have not been a theme in Castrum Peregrini’s programme before. The Female Perspective zooms in on the ‘womanhood’ of Gisèle and the social and cultural meanings of female identity, sexuality, feminism and gender, both in relation to the historical context and to current events.

All events of this programme are shown in the general events agenda.



“We all carry the Castrum story in us. It has settled in the corners of memory, taken various shapes that we bring to the surface from time to time, from this we can piece a puzzle. And then it will gain a face and others will look at it as one does at a portrait. But everyone will see something else. “

Documentary maker Janina Pigaht uses this quote of Gisèle to end her film Herengracht 401’ a fascinating portrait of Castrum Peregrini in times where it needed to reinvent itself after the death of Gisèle in 2013. Janina followed Castrum Peregrini and its current and former inhabitants over the period of two years. [Read more…]


About Memory Machine

Memory Machine is the contemporary cultural programme of Castrum Peregrini. It includes exhibitions, lectures, debates, performances & publications on cultural memory & identity. The programme is realised together with many partners from Amsterdam and abroad. It explores how memory works, private memory and collective memory, and how the two are interrelated. How does memory shape and constitute our culture and our identity? What mechanisms are there to construct and deconstruct, use and abuse collective memory and identity?

mm_about-1The history of Castrum Peregrini as a hiding place during World War II and it’s reality since were defined by freedom, friendship and culture. Back then it was a safe house for youngsters that found shelter in a group of friends, constructing a shield of poetry and art that protected them. Gisèle, who organised the shelter and founded Castrum Peregrini, was herself an artist. The house of Castrum Peregrini is her visual diary. To the current generation taking care of this place it is obvious that the war in Europe may be over but that culture and the human must nonetheless be defended. That is why Castrum Peregrini sees memory not as static and dead, but as a living and volatile matter that needs constant exploration.

mm_about-2The Memory Machine is fuelled by the discussions and outcomes of Intellectual Playground, the think tank of Castrum Peregrini.

The Memory Machine programme is made possible with the generous support of Mondrian Fund, Amsterdams and Fonds voor de Kunst, e.a.

Please find here an overview of activities since 2011.



Het Kunsttarot – De kaarten van Gisèle is zowel spel als archief, zowel instrument als portret. Het is een innovatieve vorm van erfgoed documentatie en een persoonlijke puzzel die steeds opnieuw kan worden gelegd. Het Kunsttarot – De kaarten van Gisèle verschijnt in een beperkte oplage en is te koop voor € 16,95 per stuk en te bestellen met een email naar productie@castrumperegrini.nl

< Back to all Memory Machine publications

Things to Remember (Page Not Found)

trPrice € 9,-

The exhibition Things to Remember (Page Not Found) took place in March 2016 in Castrum Peregrini. It questioned how digital media, endless storage space and new ways of communicating shape the way we capture, share and retrieve our personal memories. This publication serves as a reminder of the exhibition while also sharing some of the outcomes of the public programme, including thoughts about the value of forgetting and the dissident power of melancholia.  With contributions by Bas Groes and Sands-Murry Wassink, interviews with artist Amie Dicke and filmmaker Antoine Viviani. The designer of the publication is Dayna Casey, the curator was Radna Rumping.trpnf2

Memory Machine Magazine

Zaterdag 1 november verscheen het magazine Memory Machine, 56 pagina’s vol artikelen over onze identiteit en het cultureel geheugen. Uitgever Castrum Peregrini vroeg zanger/schrijver Rick de Leeuw vijf bekende Nederlanders te interviewen over welke plek bepalend is geweest voor hun identiteit. En er is een verrassende kijk op iconische fotobeelden die ons collectief gedachtengoed bepaald hebben. Het blad verschijnt als éénmalige bijlage van Het Parool.

Het magazine is onderdeel van het langlopende programma Memory Machine. We are what we remember, georganiseerd door Castrum Peregrini, centrum voor denken, debat en cultuur, samen met een aantal partnerinstellingen. Ons cultureel geheugen en de relatie die dat heeft met wie wij zijn, staat centraal in dit programma vol tentoonstellingen, debat, toneel, documentaires, radio en publicaties.

Je bent wat je je herinnert: identiteit hangt  nauw samen met wat zich in ons geheugen heeft genesteld. De politieke turbulentie van vandaag is onlosmakelijk verbonden aan vragen rondom onze identiteit en onze collectieve waardes: van de Oekraïne, Syrië, Noord-Irak  tot aan Zwarte Piet en de verlokking van het jihadisme bij jongeren. Bij wie ben je thuis, waar voel je je veilig?

Het tijdschrift Memory Machine zoomt in op ons vermogen om te herinneren, maar ook om te vergeten. Verslaggevers gaan op zoek naar de vraag: Wat is er leuk aan een reünie? Hoe maken politici slim gebruik van onze trots over collectieve waardes en wat betekenen social media voor de identiteit van jongeren vandaag? Dichter Maria Barnas tot slot, tekent de stad zoals zij zich hem herinnert: een droomroute langs liefdes, eerste baantjes, Theo van Gogh en getroebleerde dichters.

Het nummer Memory Machine is los verkrijgbaar bij CASTRVM PEREGRINI, of als download hier.

< Back to all Memory Machine publications


Het magazine VREIHIJD wordt op 3 mei gepresenteerd tijdens de openingsavond van In Me, the Paradox of Liberty: Donderdag 3 mei, 20uur SMART Project Space.

VREIHIJD gaat over de verwarring rondom het begrip vrijheid. Met bijdragen van Zygmunt Bauman, Thomas von der Dunk, Hedy d’Ancona, Marietje Schaake, Machiel Keestra, Maartje Wortel, A.H.J. Dautzenberg, Rutger Claassen, Mahammad Enait, Mark Mieras, Joost Conijn, Petra Stienen e.a.

Een exemplaar is gratis verkijgbaar bij Castrum Peregrini, klik hier om in te zien!

< Back to all Memory Machine publications

De waarheid is een vrouw

de waarheid is een vrouw en andere hedendaagse mythes

met bijdragen van o.a. Maarten DoormanJoke HermsenMaria BarnasBas van Putten, Maartje Somers, Jan BaekeBarber van de Pol en Bas Heijne

een co-productie van Castrum Peregrini en Cossee

‘de elite, dat zijn in Nederland altijd de anderen, per definitie, zowel in de negatieve als in de piositieve opvatting van het begrip’– Maarten Doorman

‘je kunt je bij kunst enorm vervelen en dat is niet altijd jouw schuld’– Barber van de Pol

Castrum Peregrini organiseerde, geinspireerd door Roland Barthes ‘Mythologiën’ (1957), een reeks avonden over de mythes van onze tijd. De essays die daar uit voort kwamen en in dit boekje zijn gebundeld, laten zien dat kennis nog wel een waarde vertegenwoordigt. Dat meningen ook kunnen worden gepaard aan kennis van zaken en dat we dan ook nog iets kunnen opsteken van zo’n mening, dat we op het pad worden gebracht van vragen en inzichten die zowel bevreemding als instemming wekken, die ons verontrusten en behagen. En die ons met een nieuwe blik naar de werkelijkheid doen kijken, bevrijd van een mythe waarvan we niet eens wisten dat die ons beknelde.

ISBN: 978-90-5936-398-4

Prijs: 16,90 euro

de omslag van dit boekje siert de voorjaarscatalogus 2013 van cossee.com

Fanatismo magazine

Fanatismo magazine is part of the manifestation we are all fanatics!

Official launch at the exhibition you are all individuals!
Friday 6 may 2011, 16 hrs, at castrum peregrini,
Herengracht 401, 1017 bp Amsterdam

Pick up your free copy at castrum peregrini or read the pdf in a new window.